คำนำ
หนังสือเล่มนี้เป็นหนังสือที่เป็นคำบรรยายหลักการปฏิบัติ การสอบอารมณ์ และโอวาทธรรม ของพระเดชพระคุณหลวงพ่อพระครูวิศาลเขมคุณ[1] (หลวงพ่อบ้านแก้ง) รองเจ้าคณะอำเภอเขมราฐ เจ้าอาวาสวัดพิชโสภาราม ต.แก้งเหนือ อ.เขมราฐ จ.อุบลราชธานี
ข้าพเจ้าเป็นผู้ยังปสาท ศรัทธาให้เกิดยิ่งแล้ว เป็นผู้มีใจตั้งมั่นไว้ดีแล้ว มีความเคารพยิ่งแล้วในพระสัทธรรม จึงได้ใช้ความเพียรพยายามจดจารึกคำบรรยายและโอวาทธรรมเหล่านี้ ในขณะที่พระเดชพระคุณหลวงพ่อบรรยายและกล่าวพร่ำสอนหลักการปฏิบัติ การสอบอารมณ์พระกรรมฐาน แก่บรรดาศิษย์ผู้เป็นคณาจารย์ที่จะออกไปเผยแผ่ตามสถานที่ต่าง ๆ ในภาคเผยแผ่ฤดูหนาว ในระหว่างวันที่ ๑๔-๒๒ พฤศจิกายน ๒๕๓๓
วัตถุประสงค์ที่จัดทำหนังสือนี้ขึ้นมาเป็นรูปเล่มแล้วน้อมถวายต้นฉบับแด่พระ เดชพระคุณหลวงพ่อ ก็เพื่อบูชาอาจริยคุณ เพื่อประกาศเกียรติคุณของสำนักปฏิบัติธรรมประจำอำเภอ วัดพิชโสภาราม เพื่อที่จะแสดงหนทางและหลักปฏิบัติที่ถูกต้องเที่ยงตรง อันจะยังผลของการปฏิบัติให้เกิดมีขึ้นได้ เพื่อจะเป็นผู้มีส่วนแห่งการยังพระศาสนาของพระชินสีห์ให้งดงาม รุ่งเรือง สว่างไสว และเพื่อความตั้งมั่นแห่งพระสัทธรรม
ฉะนั้น หนังสือเล่มนี้เป็นของสูง โปรดเก็บและวางไว้ในที่อันควร และขอผู้มีศรัทธาทั้งหลายจงใช้โยนิโสมนสิการพิจารณาใคร่ครวญดีแล้วด้วยปัญญา ถือเอาประโยชน์จากหนังสือเล่มนี้เถิด
พุทฺธสโร ภิกฺขุ
กุมภาพันธ์ ๒๕๔๕
อนุโมทนา
การที่ท่านมหาได้รวบรวมคำบรรยายเกี่ยวกับหลักการปฏิบัติ หลักการสอบอารมณ์ของหลวงพ่อในขณะที่บรรยายแก่บรรดาศิษย์ผู้เป็นคณาจารย์ ก่อนที่จะออกเผยแผ่ภาคฤดูหนาว เมื่อปีพุทธศักราช ๒๕๓๓ เป็นหนังสือเล่มเล็กแน่หนาและใหญ่ด้วยหลักการในภาคปฏิบัติ สำนวนหนังสือนั้นเป็นสำนวนที่อ่านง่าย ประกอบด้วยอุบายในการแก้อารมณ์ ขจัดเสียซึ่งอุปสรรคในการปฏิบัติ ทั้งสมถะและวิปัสสนา ประกอบด้วยหลักการฝึกอบรมที่จะเป็นเหตุให้ทั้งสมถะและวิปัสสนาแก่กล้า สมบูรณ์ จึงเป็นหนังสือแก้ความสงสัยในเรื่องการปฏิบัติ สำหรับผู้ต้องการที่จะยังผลของการปฏิบัติให้เกิดขึ้นอย่างแท้จริงได้ดีอีก เล่มหนึ่ง
เพราะการปฏิบัติเพื่อหวังผลอย่างแท้จริงแล้ว ต้องอาศัยหลักการที่ถูกต้องบริบูรณ์ สิ้นความสงสัยในทุกขวนท่าทุกลีลาในหลักการปฏิบัติทั้งปวงที่ตนกำลังดำเนิน อยู่ จึงจะเป็นเหตุทำให้ผู้นั้นมีศรัทธาแน่วแน่ มั่นคง จริงจัง เป็นผู้มอบกายถวายชีวิต มีจิตมุ่งตรงต่อการปฏิบัติ มุ่งขจัดรากเหง้าแห่งความทุกข์คือราคะ โทสะ โมหะ ให้หมดสิ้นไปจากจิต หวังพิชิตความสิ้นไปแห่งชาติ ชรา พยาธิ และมรณะ บรรลุถึงแดนเกษมอันวิเศษสุด บริสุทธิ์อย่างยอดเยี่ยม คือมรรค ผล นิพพาน ได้
ขออนุโมทนาที่ท่านมหาได้มีฉันทะ วิริยะ เพียรพยายามในการจดบันทึกคำบรรยายและคำที่หลวงพ่อได้กล่าวพร่ำสอนแก่บรรดา ศิษย์ โดยมุ่งหวังว่าจะได้เป็นการเผยแผ่ประโยชน์สุขให้เกิดขึ้นแก่ชาวโลกให้กว้าง ขวางถาวรยิ่งขึ้นไป ในส่วนแห่งปฏิปัตติศาสนาและปฏิเวธศาสนา เป็นการบำเพ็ญกตเวทิตาธรรม และเป็นการยังพระศาสนาให้งดงามโดยแท้.
(พระครูวิศาลเขมคุณ)
๑ มิถุนายน ๒๕๔๕

[1] ปัจจุบันเป็น พระราชปริยัตยากร